Een vereniging kan btw terugvragen, maar alleen als die vereniging als ondernemer is aangemerkt voor de btw én de btw betaalt over activiteiten die belast zijn. Dat klinkt eenvoudig, maar in de praktijk is het voor de meeste verenigingen ingewikkelder. Veel verenigingen zijn vrijgesteld van btw of verrichten activiteiten die buiten de btw-sfeer vallen, waardoor het recht op aftrek van btw (terugvragen) niet of maar gedeeltelijk bestaat.

Wanneer is een vereniging btw-ondernemer?

De Belastingdienst beschouwt een vereniging als btw-ondernemer als ze regelmatig prestaties levert tegen vergoeding. Denk aan een sportvereniging die inschrijfgeld of contributie vraagt, een muziekvereniging die kaartjes verkoopt voor een concert, of een vereniging die een kantine exploiteert. Zodra er structureel inkomsten zijn uit geleverde diensten of producten, kan er sprake zijn van ondernemerschap voor de btw.

Maar let op: btw-ondernemer zijn betekent niet automatisch dat je btw in rekening brengt of terugkrijgt. De aard van de activiteiten bepaalt of er ook daadwerkelijk recht op aftrek bestaat.

Btw-vrijstellingen voor verenigingen

Veel verenigingen vallen onder een of meer btw-vrijstellingen. De Belastingdienst noemt hier specifieke vrijstellingen voor non-profitorganisaties, sport en sociaal-culturele activiteiten. Een sportvereniging die contributie int voor sportbeoefening is in de meeste gevallen vrijgesteld van btw over die contributie. Datzelfde geldt voor culturele activiteiten die voldoen aan de voorwaarden voor de culturele vrijstelling.

Het gevolg van zo’n vrijstelling is belangrijk: over vrijgestelde prestaties brengt de vereniging geen btw in rekening, en mag ze de btw op de kosten die daarvoor gemaakt zijn ook niet aftrekken. De btw die de vereniging betaalt aan leveranciers blijft dan een echte kostenpost.

Kan een vereniging btw terugvragen: de drie situaties

Of een vereniging btw kan terugvragen, hangt af van de situatie waarin ze zich bevindt. Er zijn drie mogelijke uitkomsten:

  • Volledig belaste activiteiten: Als de vereniging uitsluitend btw-belaste prestaties levert, mag ze alle betaalde btw op zakelijke kosten aftrekken. Ze vraagt die btw terug via de btw-aangifte.
  • Gemengde activiteiten (belast én vrijgesteld): De vereniging mag dan alleen de btw aftrekken die betrekking heeft op de belaste activiteiten. De verdeling gebeurt via een pro-rataberekening, gebaseerd op de verhouding van belaste omzet ten opzichte van de totale omzet.
  • Uitsluitend vrijgestelde activiteiten: De vereniging heeft geen recht op aftrek van btw. Ze kan niets terugvragen.

Een voorbeeld: een sportvereniging heeft een kantine die tegen het btw-tarief van 9% drankjes en snacks verkoopt. Dat is een belaste activiteit. De kosten die direct aan die kantine toe te rekenen zijn (inkoop drank, kassa), leveren recht op btw-aftrek op. De contributies voor de sportbeoefening zijn vrijgesteld. Kosten die voor beide activiteiten worden gemaakt, zoals huur of energie, worden naar rato verdeeld.

De kleine ondernemersregeling (KOR)

Verenigingen met een jaarlijkse omzet onder de 20.000 euro kunnen gebruikmaken van de kleineondernemersregeling (KOR). Als de KOR is aangevraagd en toegepast, brengt de vereniging geen btw in rekening en doet ze geen btw-aangifte. Het nadeel is dat er dan ook geen btw teruggevraagd kan worden. Voor een vereniging met veel investeringen of hoge inkopen kan het dus voordeliger zijn om de KOR niet te gebruiken, zodat het recht op aftrek behouden blijft.

Btw en de activiteit buiten het ondernemerschap

Sommige activiteiten van een vereniging vallen helemaal buiten het btw-systeem. Contributies die leden betalen puur als lidmaatschapsbijdrage, zonder directe tegenprestatie, vallen in veel gevallen buiten het ondernemerschap. Subsidies van de gemeente of sponsorbijdragen zonder aanwijsbare tegenprestatie tellen ook vaak niet als belaste omzet. Over dergelijke inkomsten bestaat evenmin recht op aftrek van voorbelasting.

Praktisch: hoe vraagt een vereniging btw terug?

Als een vereniging recht heeft op btw-aftrek, loopt dat via de reguliere btw-aangifte bij de Belastingdienst. De te betalen btw wordt verminderd met de in aftrek te brengen btw op kosten. Is het saldo negatief, dan krijgt de vereniging het verschil terug. Een vereniging hoeft dus geen aparte procedure te doorlopen: de btw-aangifte zelf is het middel om btw terug te vragen.

Vraag je je af of jouw vereniging überhaupt aangifte moet doen? De Belastingdienst beoordeelt dat op basis van de activiteiten en de aard van de inkomsten. Informatie hierover staat op belastingdienst.nl, onder het onderdeel stichtingen en verenigingen.

Of een vereniging btw kan terugvragen, staat of valt dus met de vraag of ze btw-ondernemer is én belaste prestaties levert. Voor veel verenigingen is het antwoord nee, of slechts gedeeltelijk ja. Twijfel je over de situatie van jouw vereniging, dan is advies van een belastingadviseur of boekhouder die ervaring heeft met non-profitorganisaties verstandig. Een verkeerde inschatting kost je aftrekrecht of leidt tot naheffingen.

bookd blogger
crypto & nft lover

Bookd.nl

Alles over boekhouding, belasting en ondernemen

Bookd.nl

Alles over boekhouding, belasting en ondernemen.