In Nederland zijn er drie btw-tarieven: het algemene tarief van 21%, het verlaagde tarief van 9% en het nultarief van 0%. Welk tarief je in rekening brengt, hangt af van het soort goed of dienst dat je levert. Hieronder vind je een overzicht van alle tarieven met concrete voorbeelden, zodat je snel weet wat voor jouw situatie geldt.
De drie btw-tarieven in Nederland
De Belastingdienst hanteert drie officiële btw-tarieven. In de meeste gevallen geldt het 21%-tarief, maar voor een aantal categorieën geldt een lager tarief of helemaal geen btw.
| Tarief | Percentage | Voorbeelden |
|---|---|---|
| Algemeen tarief | 21% | Elektronica, kleding, auto’s, dienstverlening |
| Verlaagd tarief | 9% | Voedsel, boeken, geneesmiddelen, kapper |
| Nultarief | 0% | Export buiten de EU, intracommunautaire leveringen |
Het 21%-tarief: het algemene btw-tarief
Het tarief van 21% geldt voor alle goederen en diensten waarvoor geen uitzondering bestaat. Dit is dus het standaardtarief dat je als ondernemer gebruikt als je niet zeker weet welk tarief van toepassing is. Denk aan het verkopen van elektronica, software, meubels, auto’s of het leveren van zakelijke diensten zoals consultancy of reclame. Ook bouw- en verbouwdiensten vallen in de meeste gevallen onder de 21%.
Twijfel je of jouw product of dienst misschien onder het verlaagde tarief valt? Controleer dat dan altijd eerst, want vergissen heeft gevolgen: breng je te weinig btw in rekening, dan moet je het verschil alsnog afdragen aan de Belastingdienst.
Het 9%-tarief: voor welke goederen en diensten?
Het verlaagde btw-tarief van 9% geldt voor een vaste lijst van categorieën. De bekendste zijn:
- Voedingsmiddelen (groente, vlees, dranken, maar geen alcohol)
- Geneesmiddelen en bepaalde medische hulpmiddelen
- Boeken, tijdschriften en dagbladen (ook digitaal)
- Kunst en antiek (bij aankoop bij de maker of een bepaalde eerste verkoop)
- Personenvervoer (bus, trein, taxi)
- Logies (hotel- en campingverblijf)
- Diensten van kappers
- Entree voor musea, bioscopen, dierentuinen en sportevenementen
- Arbeidsintensieve diensten zoals schilders- en stukadoorwerk aan woningen
- Water (via leidingwater)
Let op: niet alles wat je misschien verwacht valt automatisch onder de 9%. Alcoholische dranken blijven belast tegen 21%, ook al koop je ze in een supermarkt. En een online abonnement op een streamingdienst valt onder de 21%, terwijl een digitaal boek 9% btw heeft.
Het 0%-tarief: vrijstelling of nultarief?
Het nultarief van 0% is iets anders dan een btw-vrijstelling. Bij het nultarief ben je wel btw-plichtig en mag je de btw op je inkopen aftrekken als voorbelasting. Dat is een belangrijk verschil.
Het 0%-tarief geldt vooral voor internationale handel. Lever je goederen aan een ondernemer in een ander EU-land (intracommunautaire levering) of exporteer je buiten de EU? Dan breng je 0% btw in rekening. De koper betaalt de btw in zijn eigen land. Hiervoor gelden wel strenge administratieve eisen: je moet kunnen aantonen dat de goederen daadwerkelijk het land hebben verlaten.
Btw-vrijstellingen: geen btw, maar ook geen aftrek
Naast de drie tarieven bestaat er ook een btw-vrijstelling. Bij een vrijstelling breng je helemaal geen btw in rekening én je mag de btw op je inkoopkosten niet terugvragen. Dit geldt voor bepaalde sectoren, zoals:
- Zorgverleners (artsen, fysiotherapeuten, verpleging)
- Onderwijs
- Verzekeringen en financiële diensten
- Verhuur van onroerend goed (in de meeste gevallen)
- Kleine ondernemersregeling (KOR): ondernemers die kiezen voor de KOR zijn vrijgesteld van btw als hun omzet onder een bepaalde grens blijft
Een vrijstelling klinkt aantrekkelijk, maar als je veel inkopen doet met btw is het soms juist nadelig. Je kunt die btw immers niet terugvragen.
Rekenvoorbeelden: zo werkt het in de praktijk
Stel je verkoopt een laptop van 1.000 euro (excl. btw). Daar reken je 21% btw over: de klant betaalt 1.210 euro. Verkoop je datzelfde bedrag aan groente als supermarkt? Dan reken je 9% btw: de klant betaalt 1.090 euro. En lever je goederen aan een bedrijf in Duitsland? Dan factureer je 1.000 euro zonder btw, mits je de juiste administratie bijhoudt.
Voor gemengde leveringen, waarbij je deels producten met 21% en deels met 9% verkoopt, moet je de btw per categorie apart berekenen en apart op de factuur vermelden.
Veelgestelde vragen over btw-tarieven
Welk tarief geldt voor horeca? Eten en drinken in een restaurant valt onder 9% voor de voedingsmiddelen. Alcoholische dranken die je in de horeca verkoopt, zijn belast tegen 21%.
Geldt 9% ook voor afhaalmaaltijden? Ja, afhaalmaaltijden en bezorgmaaltijden vallen onder het 9%-tarief, ook als het dezelfde gerechten zijn als in het restaurant.
Wat is het btw-tarief voor zonnepanelen? Zonnepanelen op woningen zijn per 1 januari 2023 belast tegen 0% btw. Dit is een aparte maatregel die tijdelijk als nultarief is ingevoerd om de aanschaf te stimuleren.
Mag ik zelf kiezen welk tarief ik gebruik? Nee. De tarieven liggen wettelijk vast. Gebruik je het verkeerde tarief, dan loop je het risico op een naheffing van de Belastingdienst.
De meest actuele en volledige lijst van goederen en diensten per tarief vind je op de website van de Belastingdienst (belastingdienst.nl). Twijfel je over een specifiek product of dienst? Dan is het verstandig om contact op te nemen met de Belastingdienst of een belastingadviseur, zodat je zeker weet dat je het juiste tarief toepast.
